n Veuròf van de redaksie

t Verhoal ‘Cremè de brume’ is van n nije schriever en schreven ien n hiel eigen Nij Grunnegs. We ploatsen t groag en zeggen der bij: goa t gewoon lezen, loat t over dij hìnkommen – denk niet an regels veur t spellen van Grunneger woorden enz. enz., mor lees t ien lutje slokjes achternkander uut.

Lauderswaarteveen. Gainain wait wor dat is. An Börgerweg veurdat dij uutkomt op Veurbeetseweg. Er is aal speulgoudmezeum en veur heur aigene plaanen dij grode leegstoande boerenploatse. Nee, gain hijdekederij, gain xtc lab. Zai hebben bedere plaanen. Vief pervezzjenels mit elkain heur aigen uutstaarvend ambacht. Woaran dij stolt vaastholden in nijmoodse weerld dij heur veur maal verkloart. Bienander zetten zai heer, in boerenploatse in Lauderswaarteveen, heur ambachtenzentrum op. Mit gesoamleke winkel, kovviekoamer, elk ain aigen waarkploats, kursesroemte veur lu dij wat van heur leren willen.

Frits het aaltied maalkopt west mit klokken. Heur weerld van frokselde speroalveren en tikkende roaderkes dij naauwkeureg in ainander griepen. Antiek of nijmoods , hai wait wege in elke klok en reperaait. Zien klanten mietern nait vot, kopen gain nij klok. Frits moakt heur olde klok weer as nij. Zien waarkploats mit aal zien mesienes is noe in boerenploatse in Lauderswaarteveen.

Doar nevven zit Ariadne. Zai is herberist, heur waarkploats hangt vol mit bozzen kruden. Alerwegens stoan grode vlessen, potten, buzzen. Uut natuurleke kruden moakt zai zaibe, broesballen, thee, koeraaiernde zaalven. Vernuimd is zal om heur mede. Hunnegwien op boases van moorsperea. Dij plokt zal zulf laangs Ruten Aa.

Luitzen is körfmoaker. In zien waarkploats hoog opstoapelde bozzen wilgenteen. Doar tusken vindst hom. Zittend op grond vörmt hai under zien haarde dumen spanse ronde körven, rechthoukege waskörven, hingselkörven enzoveurt. En as stoulen bie hom bringst gift hai dij nije zittens uut biezen of rotanbaand.

Francesco is gehaaimzinnege likeurstoker. Deur zien dikke brillegloazen staait hai indloos te stoaren in zien kolven en retorten. Hai joekselt heur, schudt zien köp, desteleert vannais, geduldeg en altied weer. Tot dat hai krek juuste smoak vonden het. Jechtege kunstenoar. Zien likeuren binnen an pries mor van ain kwoaletaait dij naargens aans vindst.

En den Lieneke, akwerelschilder. Zai bleef haangen in Westerwolle om reden van laandschop en om reden van Geert Schreuder. Vegenist, zai pafkt nait en zoekt nait. Mor laandschop heer en lochten doar boven zet zai weergeloos op pampier. Zai kwaam mit idee van dit ambachtenzentrum. Zai vond dizze boerenploatse, haalde aandern bie, reepte heur over strebe.

Vandoage heur eerste open weekend. Zai hebben veul publezeteit moakt, volders, ain webstee. Altied mit dat dudelke koartje er bie van hou doe doar komst, Lauderswaarteveen. Zai stoan beraaid om eerste bezuikers te ontvaangen. Heur aal zain te loaten, te demenstreern. Zai hopen dat lu t nuver vinden, dat dij wat kopen, nog es weerkommen, zok anmelden veur kurses.

Op dit plechtege moment binnen zal apmoal beetje zeneg. t Gaait heer. Lieneke het kovvie kloar veur heur. Francesco komt binnen mit vles en bred vol lutje glaaskes. Hai loert gehaaimzinneg over zien brillegloazen.

“Minsen, k heb noe doch wat biezunders moakt. Zulf heb k t nog nait ins pruifd. Mor k docht: bie zuk ain biezunder moment heurt ain biezundere likeur. Mag k joen presentaaiern: mien crème de brume. Insperaaierd op veumirregdook in laandschop van Westerwolle.”

Hai schinkt grieze vluistof in glaaskes. Aandern kieken bedinkelk. Lieneke waaigert, zai zoept nait.

“Pruif noe mor!” roupt Francesco as hai heur zunege gezichten zugt. “Kiek, zo doust dat” en hai gait grieze vluistof in ain klok noar binnen.

t Zugt nait uut, dat draankje van Francesco. Mor t smoakt meroakels göddelk. Vris bitterzoer as daauw, veumirregdook in bozzen en wiede deurzichten van Westerwolle. As vrouge veumirregdook smoak hebben zol, den smoakt dij zo. Vantasties dat Francesco dij smoak zo krek andoun het. Elkain wil nog zuk ain glaaske bie kovvie. Lieneke loat zok nog altied nait beproaten.

Mit heerlke noasmoak van draankje in muive goan zai weerom, alkain noar zien aigen waarkploats. Deure stoat gaps, waachten is op eerste bezuikers. Dij kommen, want er is goud volderd, rekloame moakt. Lieneke hait heur welkom, laaidt bezuikers om laangs waarkploatsen. Mor woar binnen aandern?

In waarkploatsen, winkel, kovviekoamer: naargens binnen aandre vaaier. Heur kovviekopkes stoan er nog noast lege glaaskes mit boomke gries doarin. Zai vuilt dat aine heur op scholder tikt. Lieneke kiekt om zok hin: gainain. Dit is wol roar. Mor goud, zai mout bezuikers omlaaiden en dat dout zai zo goud as zai ken. Zai stokt uut over klokkenmoaker, herberist, körvenvlochter, likeurstoker. Verzunt mor wat dat dij zaik binnen, heloas verhinderd enzoveurt. Aal ogenblik vuilt zai dat aine heur op scholder tikt. Mor zai is te drok mit bezuikers om doar netietsie van te nemen. Zai maarkt dat dij doch beetje teleursteld binnen. Zai moakt mor te beste doaruut, laaidt strullen bezuikers om, beantwoordt al heur vroagen.

t Was strevege boudel dij Francesco stookt haar. Tou noa slutenstied blieven vaaier aandern onzichtboar en onheurboar. Nijsies zo teugen haalf zes zugt Lieneke heur feguren langzoam an in zicht kommen uut Westerwoldse veumirregdook. Eerst nog as voage stille gaisten, mor in t end binnen Frits, Ariadne, Luitzen en Francesco weer hailnda weerom en heurt zai ok wat dij zeggen. Gelokkeg is mörgen nog ain open daag. En den is elkain weer prezent. Zunder draank op.